KUBISTYCZNA PRAGA cz.2 – GALERIA

fot. K.Stanik

Jeden z najciekawszych przykładów praskiego kubizmu, położony w centrum miasta. Ten obiekt, trochę zapomniany i pomijany, mogliście mijać wielokrotnie…Przedstawiam: Dům Diamant.

Najciemniej pod latarnią. Kubistyczne kamienice pod Wyszehradem, czy słynny, pierwszy kubistyczny Dom Czarnej Matki Bożej na Starym Mieście są dobrze rozpoznawalne przez miłośników architektury. Tymczasem Diamant stoi trochę niefortunnie na rogu ruchliwej Spálenej (dokładnie Spálená 4) i Lazarskiej, w miejskim zabieganiu, czy też w zatłoczonym tramwaju – można go pominąć.

Diamant – czyli Diament (nazwany tak ze względu na elementy dekoracyjne fasady – tylko spójrzcie!) został zbudowany w latach 1912 – 1913, kiedy kubizm był już na dobre brany pod uwagę przy projektowaniu, choć do końca swojej ‚ery’ budził kontrowersje. Tak było i w przypadku tego projektu.

Ciekawa jest postać projektanta budynku. Autorstwo przypisuje się architektowi Emilowi Králíčkowi, choć nie jest to pewne. Budynek stawiała firma Matěja Blechy. Králíček pracował tam od roku 1903 jako specjalista od fasad, ale najczęściej pozostawał anonimowy, nawet jako szefprojektant. Tak mogło być i w tym przypadku. Autor projektował elementy dekoracyjne fasad najpierw w stylu roślinnym, potem przeszedł do geometrycznej secesji i moderny. W tym okresie zaczął także wykorzystywać elementy kubistyczne, łącząc je ze starszymi.

Dom Diamant to mix kubizmu, secesji i purystycznej moderny – tak należałoby to ocenić.

Wracając na moment do Králíčka, bo to niezwykle ciekawa postać. Autorstwo jego projektów ocenia się często według typowego stylu, typowej kreski na rysunkach. Czemu ich nie podpisywał? W ogóle niewiele o nim wiadomo – w 1922 założył własną firmę projektową i budowlaną. W 1930 popełnił samobójstwo, nie zostawiając po sobie wielu ‚dowodów’ działalności twórczej.

O tym, jak prestiżową parcelą Nowego Miasta było miejsce, gdzie stoi Diamant, niech świadczy fakt, że także inni architekci interesowali się tym miejscem, np. Friedrich Ohmann, jednak jego projekt nie był zrealizowany.

Dom Diamant to także ciekawe wnętrza: klatka schodowa, poręcze, malowidła, kuta brama i lampy.

Nie było się bez kontrowersji i nie chodzi tylko o styl. Sprzeciw zgłaszali konserwatorzy i miłośnicy starej Pragi. Chodzi o kościół Św. Trójcy, który stoi obok – głównie o rzeźbę Św. Jana Nepomucena, który otrzymał rodzaj kubistycznego obramowania, „kapliczki’. Wcześniej Św. Jan stał otoczony barokową ‚niszą’, którą przeniesiono do ogrodu (wykorzystano ją jako element fontanny). Zmiana otoczenia świętego budziła najgorętsze dyskusje. Teraz już chyba nikogo nie razi połączenie kubizmu i baroku.

Obecnie w Diamancie znajdują się mieszkania, agenda jednego z banków i przestrzeń wystawiennicza Związku Artystów Plastyków Mánes.

Ciąg dalszy kubistycznych wpisów nastąpi…

Wcześniejszy post o kubistycznej Pradze znajdziecie TUTAJ.

Dziękuję kolejny raz Krzyśkowi Stanikowi za wspaniałe fotografie.

Odpowiedzi: 4 to “KUBISTYCZNA PRAGA cz.2 – GALERIA”

  1. wspaniałe. nie znałem. pozdrawiaM.

  2. […] Przez Plac Wacława udałbym się następnie na Pocztę Główną, żeby nie tylko wysłać kartki, ale także podziwiać przepiękne wnętrza urzędu. Stąd blisko już do małego Muzeum Alfonsa Muchy. Praga posiada wiele ciekawych, małych muzeów i galerii, które pozwalają poznać ciekawe fenomeny w dość krótkim czasie. Do takich z pewnością należy wspomniane przeze mnie muzeum mistrza secesji, ale polecam także Muzeum Czeskiego Kubizmu w Domu Czarnej Matki Bożej (pierwszy kubistyczny dom na świecie, posiadający na pierwszym piętrze także pierwszą i z pewnością jedyną kubistyczną kawiarnię na świecie). Warto eksplorować praski kubizm, pamiętając, że tylko Czesi zastosowali go w architekturze. (O praskim kubizmie pisałem także TU, oraz TU). […]

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

%d bloggers like this: