KUBISTYCZNA PRAGA cz.4 – KUBISTYCZNY KIOSK

IMG_20141208_170658

W czwartej części serialu kubistycznego coś małego, ale jakże pięknego. Jedyny na świecie kubistyczny kiosk. Mogliście go mijać nie raz. 

Spójrzcie raz jeszcze na zdjęcie na początku wpisu. Czy przypadkiem nie mijaliście tego obiektu wielokrotnie przy Dworcu Głównym w Pradze? Specjalnie wybrałem zdjęcie zrobione od tyłu, by przywołać tę jego stronę, która zwykle wpada w oko jako pierwsza – kubistyczny kiosk stoi bowiem tyłem do dworca.

Stoi na zrębie parku o nazwie Vrchlického sady – to ta nielubiana przez Prażan połać zieleni pod Hlavní nádraží, często szczelnie wypełniona przez tych, których życie z różnych powodów musi przebiegać na ulicy. Opuszczony i trochę zapomniany jest również sam kiosk (Kubistický kiosek), choć można znaleźć w jego „karierze” jeszcze gorsze chwile. W 1980 roku miał zostać usunięty kompletnie – a przecież jest to architektura wyjątkowa. Autor? Tu pewności nie ma, same spekulacje. Jeśli popatrzeć na projekty, szkice, rysunki z początku lat 20-tych, kiedy kiosk powstał – architektura budynku przypomina inne projekty przygotowywane przez Pavla Janáka. Autor monografii o nim – Norbert Kiesling – nie wymienia tego projektu wśród dzieł architekta, ponieważ nie odnalazł żadnych informacji na ten temat wśród archiwów artysty.

W tym samym czasie, inny słynny architekt – Josef Gočár projektował dla lotniska Praha-Kbely (pierwsze lotnisko po I wojnie na ziemiach czeskich) drewniane domy (Gočárovy domky). Jeśli się im dokładnie przyjrzeć, można zauważyć elementy, które występują również na kiosku – przede wszystkim okrąg, walec i kula – podstawa już nie kubizmu, ale z całą pewnością rondokubizmu. Styl przejściowy, po samym kubizmie, który wg specjalistów skończył się w 1918.

Bez względu na to, kto kiosk zaprojektował jest to jedyny taki element na świecie, w dodatku wciąż spełniający swoją funkcję. Od 1981 roku jest zabytkiem chronionym, ostatnia rekonstrukcja przebiegła w 2008 roku. Po tych kilku latach kolejne malowanie by się przydało, ale co tam…i tak wygląda godnie, mimo kilku maźnięć sprejem. Podziwiajcie go i pamiętajcie o jego wyjątkowości, kupując bilet na tramwaj, papierosy lub prasę…

IMG_20141208_171549

IMG_20141208_171155

Jeśli interesuje was ten praski wątek, oto 3 poprzednie odcinki KUBISTYCZNEJ PRAGI:

cz.1 – Kovařovicova vila i inne obiekty pod Wyszehradem – jak to się zaczęło?

cz.2 – Dům Diamant

cz.3 – Kaplica Betlejemska 

Reklamy

komentarze 2 to “KUBISTYCZNA PRAGA cz.4 – KUBISTYCZNY KIOSK”

  1. […] po I wojnie światowej, ale i rondokubistyczne obiekty muszą się w tym serialu pojawić (kubistyczny kiosk był pierwszym przedstawicielem, wspominałem wtedy, że kiosk mógł być wzorowany […]

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

%d blogerów lubi to: